Body Dysmorphic Disorder (BDD)
Preoccupatie en obsessie met het uiterlijk
Mensen met BDD zijn duidelijk gepreoccupeerd met hun uiterlijk of een deel daarvan zonder dat er een duidelijk aantoonbare afwijking is. De eigen verschijning leidt tot zowel walging van zichzelf als tot extreme schaamte. Een buitenstaander ziet gewoonlijk niets bijzonders aan iemand met BDD. In sommige gevallen kan er wel sprake zijn van een betrekkelijk kleine onvolmaaktheid (bijvoorbeeld littekenvorming of nauwelijks waarneembare asymmetrie), maar de extreme negatieve kritiek van de BDD-patiënt staat in geen verhouding tot een objectieve beoordeling. De lichaamsdelen worden aan een ongelooflijke hoeveelheid aandacht en strenge zelfkritiek onderworpen. Zo veroorzaakt deze obsessie vaak duidelijk lijden en/of problemen in sociale omgang met mensen, op het werk of op andere belangrijke terreinen.
Veiligheidsgedrag
De BDD-patiënt vertoont vaak veiligheidsgedrag, zoals het 'toonbaar' maken van het defect of afwijking door bijvoorbeeld make-up en het bevestiging zoeken in spiegels en in blikken van anderen. Spiegels worden ook juist vaak vermeden omdat de confrontatie met het ingebeelde defect eenvoudigweg te confronterend is. Iemand met BDD denkt dikwijls dat vreemden naar zijn misvorming staren en erover praten of lachen. Deze handelingen kosten doorgaans steeds meer tijd en nemen dikwijls enkele uren per dag in beslag.
Vermijding
Mensen met BDD vermijden veel situaties. Men gaat niet naar werk of school en vermijdt andere sociale situaties vanwege de angst voor schut te staan. In extreme situaties raken mensen totaal geïsoleerd en vervreemd van de samenleving. Menig patiënt met BDD eindigt in de behandelkamer van een plastisch chirurg om het defect te laten verhelpen, overigens bijna altijd zonder resultaat of zelfs met verergering van de klachten.
De behandeling die uit onderzoek het meest effectief is gebleken is cognitieve gedragstherapie. Deze kan zowel poliklinisch en individueel als in groepsvorm en dagbehandeling plaatsvinden.
De afgelopen jaren hebben we zeer goede resultaten behaald bij deze vaak moeilijk behandelbare patiëntengroep.
Wij hebben gemerkt dat er buiten het AMC relatief weinig kennis en ervaring bestaat met de behandeling van deze aandoening en willen daarom onze expertise met anderen delen. Met deze oproep willen we u daarom wijzen op de mogelijkheid van diagnostiek en behandeling van patiënten bij wie u aan deze aandoening denkt.
Tot slot zijn wij op zoek naar ambulante (cognitief-) gedragstherapeuten met affectie voor en/of ervaring in de behandeling van patiënten met BDD.
Voor aanmelding en/of verdere informatie kunt u contact opnemen met een van de volgende behandelaren:
- Drs. C.A.B. Molenaar, psycholoog / onderzoeker (c.a.molenaar@amc.uva.nl)